Yücel, MustafaÜnlükal, Ceren2026-02-242026-02-242025https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=V-oEQd0LkkqRGCXNzJWCTWI3k63xj-4S_7ujO3AtImNxxSH4d-siD1y2Nf0PDqPThttps://hdl.handle.net/11616/106969Gelişen teknoloji, artan rekabet, değişen müşteri beklentileri, yüksek kalite gereksinimi, kısa süreli teslimat isteği ve azalan ürün yaşam döngüleri gibi sürekli değişen koşullar, işletmeleri üretim maliyetlerini düşürmeye ve esnek olmaya zorlamaktadır. Bu dinamik ortamda işletmelerin sürdürülebilir rekabet avantajı sağlayabilmeleri için etkin stratejiler geliştirmeleri kaçınılmazdır. Yalın düşünce felsefesinin işletmelere uygulanması, bu stratejilerin başında gelmekte olup, işletmenin israflardan arındırılması ve müşteri odaklı değer yaratma sisteminin oluşturulmasına katkı sağlamaktadır. Bu çalışmada, döküm sektöründe faaliyet gösteren bir üretim işletmesinin talaşlı imalat işleme alanı pilot bölge olarak belirlenmiş ve bu alan Yalın SWOT Analizi yöntem önerisi çerçevesinde kapsamlı şekilde iyileştirilmiştir. Yalın SWOT Analizi, tıpkı bir PUKÖ döngüsü gibi çalışarak süreçteki Güçlü Yönler, Zayıf Yönler, Fırsatlar ve Tehditler boyutlarını bir arada ele almakta ve bu dört boyutu birbiriyle etkileşimli şekilde yöneterek sürekli iyileştirme yaklaşımıyla geliştirmektedir. Bu yöntem, sadece sorun odaklı klasik problem çözme mantığını aşarak güçlü yönlerin daha da geliştirilmesini sağlamakta, aynı zamanda güçlü yönlerin zayıf yönlerin iyileştirilmesinde etkin bir kaldıraç olarak kullanılmasına imkân tanımaktadır. Yalın SWOT anlayışının yanı sıra, çalışmada Türkiye'de ilk defa uygulanan 9S metodu tercih edilmiştir. Literatürde yer alan 5S ve 6S kavramlarından farklı olarak, içerik ve sıralaması güncellenerek zenginleştirilmiş bir 9S metodu önerilmiş ve pilot bölgede başarıyla uygulanmıştır. 9S, literatürde bilinen S faktörlerinden öteye geçerek, 5S uygulamalarında sıklıkla yaşanan devamlılık, çalışan bağlılığı ve kültürel benimseme sorunlarına çözüm getirecek şekilde yeniden tasarlanmıştır. Bu yöntem sayesinde, yalın kültürün işletmede kalıcı şekilde yerleşmesi sağlanmış; düzen, disiplin ve standartlaştırmanın yanı sıra motivasyon, sahiplenme ve sürekli iyileştirme gibi kritik faktörler de sisteme entegre edilmiştir. Uygulama sonuçları, işletmede kayda değer gelişmeleri ortaya koymuştur. Yalın SWOT analizi uygulaması sonucunda işletmede OEE değerleri ortalama %5,4 oranında artış göstermiş, güçlü yönler güçlendirilerek zayıf yönlerin daha hızlı iyileştirilmesi sağlanmıştır. İşletmede yalın kültür başarılı şekilde yerleşmiş, çalışanların gönüllü katılımıyla kaizen ve problem çözme kültürleri benimsenmiştir. Bu kültürün etkisiyle hayata geçirilen kaizen projeleri, ciddi anlamda maliyet azaltımlarına katkı sağlamıştır. Ayrıca, 9S çalışmaları sayesinde işletme daha tertipli, düzenli ve yalın düşünceye hakim bir organizasyon yapısına dönüşmüştür. Böylece hem Yalın SWOT Analizi hem de güncellenmiş 9S metodunun üretim süreçlerinde somut, uygulanabilir ve yaygınlaştırılabilir birer iyileştirme aracı olduğu pratikte gösterilmiştir. Tüm bu iyileştirmeler, işletmenin rekabet gücünü arttırmış ve sürdürülebilir üretim performansı sağlamıştır. Bu çıktıların bütününde, önerilen yöntemlerin literatüre katkı sağlayarak hemen hemen her sektörde örnek bir uygulama modeli sunabileceği görülmüştür. Anahtar Sözcükler: Süreç İyileştirme, Yalın Üretim Teknikleri, Yalın SWOT Analizi, 9SConstantly changing conditions such as developing technology, increasing competition, changing customer expectations, high quality requirements, short-term delivery requirements, and decreasing product lifecycles force businesses to reduce production costs and maintain flexibility. In this dynamic environment, it is essential for businesses to develop effective strategies to achieve sustainable competitive advantage. Implementing the lean thinking philosophy in businesses is a key component of these strategies, contributing to the elimination of waste and the establishment of a customer-focused value creation system. In this study, the machining processing area of a manufacturing company operating in the casting industry was selected as a pilot area, and this area was comprehensively improved within the framework of the Lean SWOT Analysis methodology. Lean SWOT Analysis operates like a PDCA cycle, addressing the Strengths, Weaknesses, Opportunities, and Threats dimensions in the process together and managing these four dimensions interactively with a continuous improvement approach. This method transcends the problem-focused, classical problem-solving logic, enabling the further development of strengths and enabling the use of strengths as effective leverage to improve weaknesses. In addition to the lean SWOT approach, the 9S method, implemented for the first time in Turkey, was used in the study. Unlike the 5S and 6S concepts found in the literature, a 9S method was proposed with updated content and sequence, enriched, and successfully implemented in a pilot region. 9S went beyond the S factors known in the literature and was redesigned to address the continuity, employee engagement, and cultural adoption issues frequently encountered in 5S practices. This method ensured the permanent establishment of a lean culture within the company; critical factors such as motivation, ownership, and continuous improvement were integrated into the system, along with order, discipline, and standardization. The application results revealed significant improvements within the company. As a result of the lean SWOT analysis, OEE values increased by an average of 5.4%, strengthening strengths and enabling faster improvement of weaknesses. The lean culture was successfully established within the company, and kaizen and problem- solving cultures were adopted through the voluntary participation of employees. Kaizen projects implemented under the influence of this culture have contributed to significant cost reductions. Furthermore, thanks to 9S efforts, the company has transformed into a more organized, streamlined organization that embraces lean thinking. Thus, both the Lean SWOT Analysis and the updated 9S method have been demonstrated in practice as concrete, applicable, and extensible improvement tools in production processes. All these improvements have increased the company's competitiveness and ensured sustainable production performance. All of these outcomes demonstrate that the proposed methods can contribute to the literature and serve as an exemplary application model in almost every sector. Keywords: Process Improvement, Lean Manufacturing Techniques, Lean SWOT Analysis, 9Strinfo:eu-repo/semantics/openAccessİşletmeBusiness AdministrationÜretim süreçlerinin yalın SWOT analizi 9S metodu ile iyileştirilmesi önerisi ve bir uygulamaA proposal for improvement of production processes with lean SWOT analysis and 9S method and an applicationDoctoral Thesis1361977757