Yazar "Can, Meryem Nur" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 1 / 1
  • Küçük Resim Yok
    Öğe
    Azerbaycan Bayatılarında yer alan deyimlerin söz dizimi
    (İnönü Üniversitesi, 2025) Can, Meryem Nur; Bahşi, Bahtiyar
    Dil ve kültür toplumun önemli hazinelerinden olup yaşayan bir varlıktır. İnsanın var olduğu her yerde dil var olmuş, gelişmiş ve değişmiştir. Dil, sadece iletişim aracı olmayıp hayatımızın farklı alanlarında da kendini göstermiştir ve bu alanlardan biri de edebiyat olmuştur. Bu çalışmada, Günay Karaağaç ve Halil Açıkgöz tarafından kaleme alınan Azerbaycan Bayatıları (2005) kitabı ve Güney Az?rbaycan Folkloru adlı kitabın 13 cildi taranmıştır. Bu kitaplarda yer alan deyimler tespit edilmiştir. Deyimlerin anlamları için Seyfettin Altaylı'nın Azerbaycan Deyimler Sözlüğü (2005) Ömer Asım Aksoy'un Deyimler Sözlüğü (1988) kitapları ve TDK'nin güncel sözlüğü kullanılmıştır. Deyimler, söz dizimi açısından incelenirken Leyla Karahan'ın Türkçede Söz Dizimi (2018) adlı kitabındaki söz dizimi tasnifi esas alınmıştır. Deyimler tablo hâlinde ve Azerbaycan Türkçesi ve Türkiye Türkçesindeki anlamlarıyla verilmiştir. Tasnifte yer alan bazı konu başlıkları deyimlerde yer almadığından çalışmada: Birleşik İsim Grubu, Sayı Grubu, Ünvan Grubu başlıklarına yer verilmemiştir. Azerbaycan Türkçesinde yer alan bazı deyimlerin Türkiye Türkçesinde karşılığı bulunmadığından tabloda o kısımlar boş bırakılmıştır. Çalışmada, bayatılarda yer alan deyimlerin söz dizimine ve Azerbaycan Türkçesindeki deyimlerin Türkiye Türkçesindeki deyimlerle benzerlik ve farklılıklarını ortaya koymak amaçlanmıştır. Çalışma iki bölüm, sonuç ve kaynakçadan oluşmaktadır. Giriş bölümünde bayatı nazım biçimi ve söz dizimi ile ilgili bilgiler yer almaktadır. Daha sonra Azerbaycan'ın adı, coğrafi yapısı, tarihî, edebiyatı ve Azerbaycan Türkçesinin dil özellikleri hakkında bilgiler verilmiştir. Birinci bölüm inceleme bölümü olup deyimler, söz dizimi bakımından incelenmiştir. İkinci bölümde Azerbaycan ve Türkiye Türkçesinde benzer olan ve anlam bakımından farklılık gösteren deyimler tablo hâlinde verilmiştir. Anlam bakımından benzeyen deyim sayısı 160, anlam olarak farklılık gösteren deyim sayısı 8'dir. Deyimlerden 231 tanesinin Türkiye Türkçesinde karşılığı bulunmamıştır. Tespit edilen deyimlerden sözlük oluşturulmuş ve alfabetik sırayla sonuç kısmında verilmiştir. Anahtar Sözcükler: Azerbaycan, Edebiyat, Bayatı, Deyim, Söz Dizimi.