Yazar "Teke, İbrahim Halil" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 1 / 1
  • Küçük Resim
    Öğe
    Güç transformatörlerinin modellenmesi ve elektromanyetik alan analizlerinin gerçekleştirilmesi
    (İnönü Üniversitesi, 2019) Teke, İbrahim Halil
    Enerji iletim ve dağıtım sistemlerin en önemli elemanlarından biri olan transformatörler yüksek maliyet ve uzun zaman alan çalışmalar neticesinde üretilebilmektedir. Üretim sürecindeki bir transformatörün mekaniksel, elektriksel ve manyetiksel özelliklerinin bilinmesi gereklidir. Tasarımı yapılacak transformatörlerin hedeflenen değerlerde ve verimlilikte çalışabilmesi için güvenilir bir simulasyon programı ile modellenmesi, test kriterlerinin sağlanması, sonradan ortaya çıkabilecek problemlerin en aza indirgenmesi açısından önemlidir. Gelişen bilgisayar teknikleri sayesinde bir simulasyon programı aracılığıyla tasarım hataları belirlenerek bunların düzeltilmesi mümkün olabilmektedir. Bu tez çalışmasında transformatör benzetiminde oldukça yaygın olarak kullanılan ANSYS Maxwell 2D ve 3D paket yazılımı kullanılmıştır. ANSYS Maxwell programı kullanılarak transformatörün bobin ve nüvesindeki manyetik alan yoğunluğu, manyetik alan şiddeti, manyetik akı çizgileri, akım yoğunluğu değerleri ve vektörel dağılımının, transformatör kayıplarının incelenmesi amaçlanmıştır. Biri tek fazlı 90 VA, diğeri üç fazlı 15 MVA güç transformatörü olmak üzere iki farklı tip tranformatör ele alınmıştır. ANSYS Maxwell programının Sonlu Elemanlar Yönteminden faydalanılarak tasarımlarda ayarlanan süre için transformatörlerin, 2D ve 3D modellerine ait akım, gerilim, manyetik alan değerleri, akım yoğunlukları, kayıplar ve B-H eğrileri simulasyonlar ile incelenmiştir. Tek fazlı 90 VA transformatörün etiket bilgileri göz önünde bulundurularak elektriksel ve fiziksel değerleri laboratuar ortamında deneysel çalışmalarla ölçülmüş, bu ölçümlerden yola çıkılarak gerekli parametreler ve değerler hesaplanmıştır. Teorik olarak hesaplanan değerler, deneysel çalışma sonuçları ve ANSYS Maxwell programıyla hesaplanan değerler için karşılaştırma yapılmıştır. Deneysel çalışma sonuçlarının ve programda oluşturulan modele ait sonuçların birbirini teyit ettiği görülmüştür. Üç fazlı 15 MVA transformatör için ise tasarım öncesi değerler kullanılarak program aracılığıyla transformatörün elektromanyetik alan dağılımı nüvede ve sargılarda incelenmiştir. Transformatör modelinde nüve malzemesi olarak, program kütüphanesinde bulunan M530-50A seçilmiştir. Nüve etrafında uygun sargı yapısının kullanılmasıyla transformatörün nüve ve bakır kayıplarının bir miktar daha düşük olabileceği yapılan çalışmalar ile görülmüştür. ANAHTAR KELİMELER: Güç transformatörü, sonlu elemanlar yöntemi, elektromanyetik analiz, transformatör kayıpları