Yazar "Tekin, Merve" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 1 / 1
  • Küçük Resim Yok
    Öğe
    İntegral performans kriterlerine dayalı optimizasyon ile PIR kontrolör tasarımı
    (İnönü Üniversitesi, 2025) Tekin, Merve; Tan, Nusret
    Günümüzde otomatik kontrol sistemleri endüstriyel süreçlerin kararlılığını sağlamak ve istenen sistem yanıtlarını elde etmek amacıyla yaygın olarak kullanılmaktadır. Proportional–Integral–Derivative (PID) kontrolörler en sık tercih edilen yapılardan biri olup üç temel bileşeni sayesinde sistem performansını iyileştirmektedir. Ancak türev teriminin sistem kararlılığı üzerindeki olumsuz etkisi alternatif kontrolör yapılarını gündeme getirmiştir. Bu yapılardan biri olan Proportional–Integral–Retarded (PIR) kontrolörler türev terimi yerine zaman gecikmeli bir bileşen kullanarak daha kararlı ve dengeli sistem yanıtları üretmeyi hedeflemektedir. Bu tez çalışmasında öncelikle klasik PID kontrolör yapısı incelenmiş olup PID kontrolör tasarımında kullanılan Ziegler-Nichols metotları araştırılmıştır. Ziegler-Nichols PID kontrolör tasarım yöntemi kullanılarak farklı sistemler için tasarımlar yapılmıştır. Daha sonra tezin araştırma konusu olan PIR kontrolörler tanıtılmıştır. PIR kontrolörün tasarımı için integral performans kriterlerine dayalı bir yöntem sunulmuştur. Kullanılan integral performans kriterleri ISE (Integral of Squared Error), IAE (Integral Absolute Error), ITSE (Integral Time-weighted Squared Error) ve ITAE (Integral Time-weighted Absolute Error) dir. PID için K_p+K_i/s+K_d s yapısı kullanılmıştır. PIR kontrolör ise K_p+K_i/s-K_r e^(-sh) formunda modellenmiştir. Tezde sunulan optimizasyon metodu ile PIR kontrolörün parametreleri olan K_p, K_i, K_r ve h değerleri hesaplanmıştır. Farklı sistemler için PID ve PIR kontrolörler tasarlanarak birim basamak cevapları incelenmiş olup aşım oranı, yükselme süresi, yerleşme süresi gibi zamana bağlı yanıt parametrelerine bakarak performansı karşılaştırılmıştır. Optimizasyon yöntemiyle tasarlanan PIR kontrolörlerin iyi performans sağladığı gösterilmiştir.