Yazar "Yunus, Said" seçeneğine göre listele

Listeleniyor 1 - 1 / 1
  • Küçük Resim Yok
    Öğe
    Metin özetleme yöntemlerinin karşılaştırmalı incelenmesi ve baskın küme tabanlı bir çıkarıcı yaklaşımın geliştirilmesi
    (İnönü Üniversitesi, 2025) Yunus, Said; Okumuş, Fatih
    Bu tez, metin özetleme alanında extractive (çıkarıcı) ve abstractive (soyutlayıcı) yöntemlerin incelenmesi ve karşılaştırılması üzerine odaklanmaktadır. Çalışmada, metin özetleme yöntemlerinin performanslarını değerlendirmek amacıyla, farklı yapıya sahip iki İngilizce veri seti kullanılmıştır: haber içerikli BBC News Summary ve bilimsel makale içerikli PubMed Summarization. TextRank, LexRank, LSA ve KL gibi çıkarıcı yöntemler ile PEGASUS, BART, T5 ve LED gibi soyutlayıcı modeller üzerinde gerçekleştirilen analizlerde, bu yöntemlerin farklı içerik türlerindeki etkileri çeşitli metrikler kullanılarak karşılaştırılmıştır. Elde edilen sonuçlar, her yöntemin belirli durumlarda farklı avantajlar sunduğunu ortaya koymuştur. Tezin ikinci aşamasında, Dominating Set (Baskın Küme) tabanlı yeni bir çıkarıcı özetleme yöntemi önerilmiş ve bu yöntem detaylı olarak incelenmiştir. Bu yöntem, metinlerdeki gereksiz bilgileri filtrelemeyi ve metnin en anlamlı bölümlerini seçerek daha özlü özetler üretmeyi hedeflemektedir. Önerilen yöntemin performansı ROUGE metrikleriyle değerlendirilmiş ve özellikle haber içerikli veri setlerinde diğer yöntemlere kıyasla üstünlük sağladığı görülmüştür. Yöntemin, metin özetleme sürecinde daha verimli ve anlamlı sonuçlar üretebildiği gözlemlenmiştir. Çalışma, bilgi yoğun veri setleri üzerinde özetleme yöntemlerinin etkinliğini değerlendirmeyi, farklı yaklaşımlar arasında kapsamlı bir karşılaştırma sunmayı ve Dominating Set tabanlı yeni bir yöntemin metin özetleme alanındaki uygulanabilirliğini araştırmayı hedeflemektedir. Bu bağlamda tez, hem teorik hem de uygulamalı boyutlarıyla literatüre katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Metin Özetleme, Graf, Baskın Küme, Çıkarıcı Özetleme, Soyutlayıcı Özetleme, ROUGE Metrikleri.