Yazar "Gökçe, Hüseyin" seçeneğine göre listele
Listeleniyor 1 - 5 / 5
Sayfa Başına Sonuç
Sıralama seçenekleri
Öğe 1999-2019 YILLARI ARASI AĞIZ ÇALIŞMALARINDA KULLANILAN TRANSKRİPSİYON İŞARETLERİ ÜZERİNE KARŞILAŞTIRMALI BİR İNCELEME: ÜNLÜLER(2020) Gökçe, HüseyinAğız çalışmalarında kullanılan transkripsiyon işaretleri sorunu ülkemizde uzun yıllardır tartışılmaktadır. Türk Dil Kurumu 1999 yılında bu sorunu çözmek amacıyla bir transkripsiyon sistemi oluşturmuştur. O yıldan günümüze değin ağızlar üzerine birçok çalışma hazırlanmış; ancak, çalışmalarda bu sisteme tam olarak uyulmamıştır. Hazırladığımız bu çalışmada 1999-2019 yılları arasında yapılan 56 ağız çalışmasındaki transkripsiyon işaretleri (ünlüler) ile Türk Dil Kurumunun oluşturduğu sistemdeki transkripsiyon işaretleri karşılaştırılmıştır. Giriş bölümünde, bu araştırmalarda söz konusu sisteme neden uyulmadığı, bu sorunun çözümü için ya da bu soruna dikkat çekmek için hazırlanan bazı çalışmalara değinilmiştir. Ardından Türk Dil Kurumunun oluşturduğu sistemdeki ünlüler için verilen transkripsiyon işaretleri ile mevcut çalışmalardaki ünlü işaretleri bazı grafik ve tablolar vasıtasıyla karşılaştırılmıştır. Ayrıca bu bölümde söz konusu sistemde yer almayan, ancak mevcut çalışmalarda kullanılan diğer ünlü işaretlerine de yer verilmiştir. Sonuç bölümünde tespit edilen işaretlerin sayısı, bu işaretlerin “Türk Dil Kurumu Transkripsiyon Sistemi”nde olup olmadığı hakkında bilgiler verilmiştir. Ayrıca bu bölümde araştırmacıların hangi işaretleri tespit etmekte zorlandığı/zorlanmadığı, bazı işaretlerin neden daha fazla/daha az kullanıldığı hakkında bazı çıkarımlarda bulunulmuştur.Öğe Alkayış, M. Fatih (2019).Türkiye Türkçesinde Bitki Adları Hiperyayın,ISBN 978-605-281-343-0, 432 pages(2020) Gökçe, HüseyinPlants have been used by mankind in many areas from past to present. In this respect, plants are indispensable for human beings, named by each nation in different ways and these nomenclatures have often been the subject of examination for linguists. The book “Türkiye Türkçesinde Bitki Adları”prepared by Alkayış is one of those investigations. In this study, the book isintroduced and some evaluations are made on the book.Öğe İran sahası Oğuz diyalektlerinin karşılaştırmalı ses bilgisi (Güney Azerbaycan, Kaşkay ve Sungur diyalektleri)(İnönü Üniversitesi, 2024) Gökçe, Hüseyin; Çelik, Muhittinİran coğrafyası uzun yıllar Türklerin hüküm sürdüğü bir yerleşim yeri olmuştur. Oğuz Türkleri başta olmak üzere birçok Türk boyuna ev sahipliği yapmış olan bu coğrafyada hâlen Türk nüfusu oldukça yoğundur. İran'daki Türkler arasında en kalabalık boy Oğuzlardır. Dolayısıyla İran'daki Türkler arasında konuşulan Türk dili çoğunlukla Oğuz Türkçesidir. Bu bölgede Oğuz Türkçesinin Horasan Türkçesi, İran Türkmen ağzı, Güney Azerbaycan diyalekti, Kaşkay diyalekti ve Sungur diyalekti konuşulmaktadır. İran'daki Oğuz diyalektlerinin tasnifi konusunda bir netlik yoktur. Tasnif çalışmalarının genelinde Güney Azerbaycan, Kaşkay ve Sungur diyalektlerinin durumu belirsizdir. Çalışmalarda bu diyalektler bazen bağımsız bir lehçe bazen de Azerbaycan Türkçesinin bir ağzı olarak görülür. Bu çalışmada Güney Azerbaycan, Kaşkay ve Sungur diyalektleri art zamanlı bir bakış açısıyla ses bilgisi yönünden Azerbaycan Türkçesi yazı dili ve ağızlarıyla karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma sonucunda söz konusu diyalektlerin benzer ve farklı ses bilgisi özellikleri tespit edilmiştir. Ardından bu benzerlik ve farklılıklardan hareketle diyalektler, Azerbaycan Türkçesi yazı dili ve ağızlarıyla karşılaştırılmış ve söz konusu diyalektlerden hangilerinin lehçe hangilerinin Azerbaycan Türkçesinin bir ağzı olarak değerlendirilmesi gerektiği belirlenmeye çalışılmıştır. Böylelikle ilgili yeni çalışmalar için kolaylık sağlamanın yanı sıra yapılacak İran sahası ağız atlası çalışmalarına da önemli katkı sağlanacağı düşünülmüştür.Öğe Oğuz Grubu Türk Lehçelerinde Fiil Tamlayıcı İlişkisi Bağlamında Yönelme (+(y)A) ve Belirtme (+(y)I/U) Durum Biçimbirimlerinin Farklı Kullanımı: Acı-, Bak- Döv-, Gül- ve Seyret- Fiilleri Örneği(2021) Gökçe, HüseyinÖz: Türk lehçeleri ve Anadolu ağızlarında durum biçimbirimlerinin birbirlerinin yerinekullanıldığı birçok örnek vardır. Özellikle +(y)A ve +(y)I/U durum biçimbirimleri sıklıklabirbirinin yerine kullanılır. Söz konusu kullanım aynı grup içerisinde yer alan Oğuz grubuTürk lehçelerinde de görülür. Bu lehçelerde ortak olarak -aynı ya da yakın anlamdakullanılan acı-, bak- döv-, gül- ve seyret- fiilleri bazen yönelme bazen belirtme biçimbirimlitamlayıcılar ile kullanılmıştır. Bu çalışmada mezkûr fiillerin farklı biçimbirimlerlekullanılmasının sebepleri açıklanmaya çalışılmıştır. Bahsi geçen fiiller, daha doğru sonuçlaraulaşabilmek amacıyla her bir oğuz lehçesi içerisinde ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Bir dil yada lehçe içerisindeki durum biçimbirim değişikliği zaman içerisinde meydana gelir.Dolayısıyla fiilde görülen bu değişikliklerin sebeplerinin açıklanabilmesi için o fiilin eskidönemlerde hangi anlamda hangi biçimbirimlerle kullanıldığı bilinmelidir. Bu çalışmada daacı-, bak- döv-, gül- ve seyret- fiillerinin eski dönemlerde hangi anlamda hangi biçimbirimlekullanıldığına değinilmiştir.Öğe TÜRKİYE TÜRKÇESİNDE KULLANILAN ARAPÇA KÖKENLİ FOSİL ÖLÇÜ VE MİKTAR İFADELERİ ÜZERİNE BİR DENEME(2019) Gökçe, HüseyinÖz: Dillerde zaman içerisinde bazı sözcükler yeni anlamlar kazanır, bazı sözcükler türetilir ve bazı sözcükler de kullanımdan düşer. Kullanımdan düşen bu sözcüklerin bir kısmı kalıplaşmış söz birlikleri içerisinde varlığını sürdürebilir. Bu tür sözcükler fosil sözcükler olarak adlandırılır. Türkiye Türkçesinde de fosil olarak varlığını sürdüren sözcükler mevcuttur. Bu çalışma içerisinde Türkiye Türkçesinde fosil olarak varlığını sürdüren Arapça kökenli miktar ve ölçü ifadeleri incelenmiştir. Çalışmanın giriş bölümünde öncelikle fosil yapı terimi hakkında açıklamalar yapılmış, fosil sözcükler ile arkaik ögeler arasındaki farklardan bahsedilerek, her iki konu üzerine de Türkiye?de yapılan çalışmalara değinilmiştir. Daha sonra Arapça fosil miktar ve ölçü belirten altı sözcük, Türkçe Ulusal Derlem Verilerinden faydalanarak incelenmiştir. Son olarak çalışmanın sonuç bölümünde bu sözcükler ile ilgili istatiksel bir şekil oluşturulmuş ve değerlendirme yapılmıştır.
