BAĞIMSIZLIK SONRASI AZERBAYCAN’IN GÜVENLİK VE DIŞ POLİTİKASININ TEMEL PARADIGMALARI

Yükleniyor...
Küçük Resim

Tarih

2022

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

İnönü Üniversitesi

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

Realizme göre dış politikanın en önemli hedefi güvenliği sağlamaktır. Dolayısı ile güvenlik politikaları diğer devlet politikaları içinde referans niteliği taşıyan üst düzey politika (high politic) alanıdır. Ekonomik ve sosyopolitik açıdan gelişmiş devletler ise dış politikada realizmden rasyonalizme göre kayış yaşayarak toplumsal refahı ön sıralara koyarlar. Fakat bağımsızlığını henüz edinmiş ya da eski sömürge ülkelerde bu demokratik ideallere ulaşmak biraz daha zaman alacak olan bir idealdir. Bu kapsamda söz konusu ülkelerde dış politikanın nasıl bir evrimsel süreçten geçtiği akademik alanda araştırılan konular arasında yer alır. Bu tez çalışması uzun yıllar Sovyetler Birliği’nin bir parçası olarak kalmış ve 1991 yılında bağımsızlığını elde etmiş bir Trans- Kafkasya ülkesi olan Azerbaycan’ın güvenlik ve dış politikasının nasıl geliştiği, hangi koşullar altında biçimlendiği sorusu üzerine odaklanmıştır. Azerbaycan jeopolitik konumu ve sahip olduğu potansiyel açıdan trans Kafkasya’nın en büyük ve en önemli ülkesidir. İran, Rusya ve Türkiye arasında yer alması, Hazar ve Karadeniz arasında bir geçiş coğrafyası olması ve zengin petrol kaynakları onu jeopolitik açıdan oldukça önemli kılmaktadır. Bu nedenle gerek Sovyet döneminde merkezi yönetimin gerekse bağımsızlık sonrası diğer merkez ülkelerin Azerbaycan’a olan ilgisi sıcaklığını korumaya devam etmektedir. Sovyet döneminin çevreyi bağımlı kılan politikaları Azerbaycan’ın bağımsız politikalar izlemesini güçleştirmiş dış politikada denge unsurunu gözetmeyi zorunlu kılmıştır. Bağımsızlığının ilk yıllarından itibaren bu dengeyi Azerbaycan lehine değiştirmek için dönemler halinde gelişen ve uluslararası toplumla olan ilişkilerini giderek artıran politikalar izlenmiştir. Bu politikalar tarafsızlık, bağlantısızlık ve güç dengesi şeklinde kendini gösterir. Stratejik ortaklıklar yoluyla korunmaya çalışılan enerji güvenliği ise bu politikanın proaktif yönünü oluşturur. Anahtar Kavramlar: Azerbaycan, Dış Politika, Güvenlik Politikası, Güç Dengesi, Takılma
According to realism, the most important goal of foreign policy is to provide security. Therefore, security policies have been accepted as the high-level policy area that has the quality of reference among other state policies. On the other hand, developed countries, put social welfare at the forefront by experiencing a shift from realism to rationalism in foreign policy. Nevertheless, achieving these democratic ideals for independent states or former colonial countries is an ideal that will take some time. In this context, the evolutionary process of foreign policy has been the best topic for academicians and researchers. So, this thesis focuses on the question of how the security and foreign policy of Azerbaijan has been developed and shaped from the time of its independence as a Trans-Caucasian country. Azerbaijan is the largest and most important country of the trans-Caucasus in terms of its geopolitical position and potential. To be located between Iran, Russia, and Turkey, and become a transition country from the Caspian Sea to the Black Sea, and fossil resources make it very important geopolitically. Hence the central government of the Soviet Union and the other major powers after the independence tried to keep a close relationship with Azerbaijan till nowadays. The policies of the Soviet period that made the periphery dependent made it difficult for Azerbaijan to follow independent policies after the independence and made it necessary to observe the balance element in foreign policy. Since the first years of its independence, Azerbaijan followed a policy to change this balance of power in favor of Azerbaijan and gradually increased its relations with the international community. Therefore, security and foreign policy of Azerbaijan manifest themselves in the form of neutrality, non-alignment, and balance of power. Energy security, which is tried to be protected through strategic partnerships, constitutes the proactive aspect of this policy. Keywords: Azerbaijan, Bandwagoning, Foreign Policy, Power of Balance, Security Policy.

Açıklama

Anahtar Kelimeler

Güvenlik Politikası, Güç Dengesi, Dış Politika

Kaynak

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

Sayı

Künye

Hüseyinli, K. (2022). BAĞIMSIZLIK SONRASI AZERBAYCAN’IN GÜVENLİK VE DIŞ POLİTİKASININ TEMEL PARADIGMALARI. İnönü Üniversitesi, Malatya.