Avrupa Birliği ülkeleri ve Türkiye için enerji yoğunluğu belirleyicileri: Coğrafi ağırlıklı regresyon analizinden kanıtlar

Basit Öğe Kaydı
dc.contributor.advisorYüzbaşı, Bahadır
dc.contributor.authorKarakaş, Merve
dc.date.accessioned2026-02-24T13:02:47Z
dc.date.available2026-02-24T13:02:47Z
dc.date.issued2024
dc.departmentSosyal Bilimler Enstitüsü, Ekonometri Ana Bilim Dalı
dc.description.abstractBu çalışma, 2022 yılına ait Avrupa Birliği (AB) ülkeleri ve Türkiye'nin enerji yoğunluğunu etkileyen faktörleri analiz etmektedir. Çalışmanın odak noktası enerji yoğunluğunu bağımlı değişken olarak ele almak ve enerji yoğunluğunun sağlık harcamaları, kişi başına düşen Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYİH) ve ticaret değişkenleri ile olan ilişkilerini araştırmaktır. Bu amaçla En Küçük Kareler (EKK) tahmin yöntemi ve Coğrafi Ağırlıklı Regresyon (CAR) yöntemi kullanılarak mekansal ve küresel olarak çevre faktörünün etkisi incelenmiştir. Elde edilen sonuçlar incelendiğinde EKK ile tahmin edilen modelin R^2 değerinin 0.176 ve CAR yöntemi ile tahmin edilen modelin R^2 değerinin ise 0.743 olduğu görülmüştür. Elde edilen sonuçlar CAR yönteminin verinin mekansal etkilerini daha iyi vurguladığını göstermektedir. R^2 değerlerinin yanı sıra CAR ve EKK modelleri BIC, AIC, AICc gibi bilgi kriterleri dikkate alınarak karşılaştırılmıştır. Analiz sonuçlarına göre CAR modelinin değişkenler arasındaki ilişkiyi daha iyi açıkladığı ve EKK model tahmin tekniğinden daha etkili olduğu rapor edilmiştir. Anahtar kelimeler: Enerji Yoğunluğu, Coğrafi Ağırlıklı Regresyon, Avrupa Birliği, Türkiye
dc.description.abstractThis study analyzes the factors affecting the energy intensity of the European Union (EU) countries and Turkey in 2022. The focus of the study is to consider energy intensity as a dependent variable and to investigate the relationships between energy intensity and health expenditures, Gross Domestic Product (GDP) per capita and trade variables. For this purpose, the effect of the environmental factor spatially and globally was examined using the Least Squares (LS) estimation method and the Geographically Weighted Regression (CAR) method. When the obtained results were examined, it was seen that the R^2 value of the model estimated with the LLS was 0.176 and the R^2 value of the model estimated with the CAR method was 0.743. The obtained results show that the CAR method better emphasizes the spatial effects of the data. In addition to the R^2 values, the CAR and LLS models were compared by taking into account information criteria such as BIC, AIC, AICc. According to the analysis results, it was reported that the CAR model explained the relationship between the variables better and was more effective than the LLS model estimation technique. Key words: Energy Intensity, Geographically Weighted Regression, European Union, Türkiye
dc.identifier.endpage77
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=LY6e5xGA7WWUpEdrBmEPLnvnG1e6Vt3_qqEp1jXyUmtVaRSGzG0BbmPKMc7Gh61Y
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11616/106870
dc.identifier.yoktezid902836
dc.language.isotr
dc.publisherİnönü Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TEZ_20260224
dc.subjectEkonometri
dc.subjectEconometrics
dc.titleAvrupa Birliği ülkeleri ve Türkiye için enerji yoğunluğu belirleyicileri: Coğrafi ağırlıklı regresyon analizinden kanıtlar
dc.title.alternativeDeterminants of energy intensity for European Union countries and Turkey: Evidence from geographically weighted regression analysis
dc.typeMaster Thesis

Dosyalar

Koleksiyon

Sosyal Bilimler Enstitüsü Tez Koleksiyonu