Afet dönemlerinin suç tipolojileri üzerindeki etkileri 6 Şubat depremleri sonrası Malatya ili örneği

Küçük Resim Yok

Tarih

2026

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

İnönü Üniversitesi

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

Bu tez, 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından Malatya ilinde suç tipolojisinde meydana gelen değişimleri incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde araştırmanın konusu, önemi, amacı, yöntemi ve sınırlılıkları açıklanarak çalışma genel hatlarıyla tanıtılmış ve çerçevesi belirlenmiştir. İkinci bölümde, afet kavramı ve afet türleri açıklanmış; güvenlik, suç, suçlu, suç tipolojisi gibi temel kavramlara kuramsal çerçevede yer verilmiştir. Üçüncü bölümde, 6 Şubat depremlerinin Türkiye ve Malatya'ya etkileri sosyal ve ekonomik boyutları ile açıklanarak deprem sonrası durumun genel hatlarıyla anlaşılması amaçlanmıştır. Dördüncü bölümde, Malatya ilinde emniyet bölgesinde 2022 ve 2023 yıllarına ait narkotik suçlar, kişiye karşı işlenen suçlar, mala karşı işlenen suçlar, topluma karşı işlenen suçlar, millete ve devlete karşı işlenen suçlar ile takibi şikâyete bağlı suçlar ay ay karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Bu karşılaştırmalar doğrultusunda suç verilerindeki artış ve azalışların nedenleri kriminolojik, sosyolojik ve yönetsel boyutlarıyla değerlendirilmiştir. Beşinci bölüm olan Bulgular, Öneriler ve Sonuç bölümünde ise analizi yapılan veriler ışıgında elde edilen bulgular değerlendirilmiş ve afetlerin zararlarından en az etkilenmek için afet dönemleri öncesinde, afet anında ve sonrasında neler yapılabileceği ile ilgili önerilerde bulunulmuştur. Bu çalışma kapsamında elde edilen bulgular olan, 6 Şubat depremlerinin ardından Malatya'da suç oranlarında kısa vadede belirgin düşüşler, orta vadede ise suç türlerine göre farklılaşan artış eğilimleri ortaya çıkmıştır. Deprem sonrası ilk aylarda gözlenen düşüşlerin, gerçek bir suç azalmasından ziyade nüfusun kentten ayrılması, adli ve kolluk mekanizmalarının geçici olarak işlev kaybına uğraması ve suç bildirimlerinin aksamasıyla ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Normalleşme süreciyle birlikte özellikle malvarlığına karşı suçlar ve kişilere yönelik suçlarda artış gözlenmiş; takibi şikâyete bağlı suçlardaki azalışların ise suçun görünmezleşmesine işaret ettiği değerlendirilmiştir. Ayrıca kolluk personelinin de depremzede olması, suçla mücadele kapasitesini geçici olarak zayıflatan önemli bir unsur olarak öne çıkmıştır. Elde edilen bu bulgular doğrultusunda, afet dönemlerinde suçla mücadelenin etkin biçimde sürdürülebilmesi için afet öncesi hazırlıkların güçlendirilmesi, afet sırasında kolluk kuvvetlerinin operasyonel kapasitesinin desteklenmesi ve afet sonrasında güvenlik ile adalet hizmetlerinin hızla normale döndürülmesi gerekmektedir. Özellikle nüfus hareketliliği ve şikâyet mekanizmalarının sürekliliği dikkate alınarak, suçun görünürlüğünü artıracak bütüncül güvenlik politikalarının geliştirilmesi önem arz etmektedir.
This thesis aims to examine the changes in crime typology in the province of Malatya following the earthquakes centered in Kahramanmaraş on February 6, 2023. The study consists of five chapters. In the first chapter, the subject, significance, purpose, methodology, and limitations of the research are explained, and the general framework of the study is outlined. The second chapter discusses the concept of disaster and types of disasters, and presents key theoretical concepts such as security, crime, offender, and crime typology. In the third chapter, the social and economic impacts of the February 6 earthquakes on Türkiye and Malatya are examined in order to provide a general understanding of the post-earthquake context. The fourth chapter presents a comparative monthly analysis of crime data from the police jurisdiction in Malatya for the years 2022 and 2023, including narcotics crimes, crimes against persons, crimes against property, crimes against society, crimes against the nation and the state, and complaint-dependent offenses. Based on these comparisons, the increases and decreases observed in crime data are evaluated from criminological, sociological, and administrative perspectives. In the fifth chapter, titled Findings, Recommendations, and Conclusion, the analyzed data are assessed, and policy recommendations are proposed regarding measures to be taken before, during, and after disasters in order to minimize their adverse effects. The findings of this study indicate that following the February 6 earthquakes, crime rates in Malatya showed significant short-term decreases and medium-term variations depending on crime types. The decreases observed in the initial months after the disaster were found to be associated not with an actual decline in criminal activity, but rather with population displacement, temporary dysfunction of judicial and law enforcement mechanisms, and disruptions in crime reporting. During the normalization period, increases were observed particularly in property crimes and crimes against persons, while the decrease in complaint-dependent offenses was interpreted as an indication of reduced crime visibility. Furthermore, the fact that law enforcement personnel were themselves disaster victims emerged as a significant factor that temporarily weakened the capacity to combat crime. In light of these findings, it is essential to strengthen pre-disaster preparedness, support the operational capacity of law enforcement during disasters, and rapidly restore security and judicial services in the post-disaster period to ensure the effective continuation of crime control. Considering population mobility and the continuity of complaint mechanisms, the development of comprehensive security policies aimed at enhancing crime visibility is of critical importance.

Açıklama

Anahtar Kelimeler

Siyasal Bilimler, Political Science

Kaynak

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

Sayı

Künye