Toplumsal cinsiyet, kırsallık ve halk dindarlığı: Doğanşehir'de yaşayan kadınların dindarlık durumları üzerine sosyolojik bir inceleme

Basit Öğe Kaydı
dc.contributor.advisorArslan, Mustafa
dc.contributor.authorŞakar, Fatma
dc.date.accessioned2026-02-24T13:02:51Z
dc.date.available2026-02-24T13:02:51Z
dc.date.issued2025
dc.departmentSosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
dc.description.abstractBu çalışma, Doğanşehir ve çevre kırsalında yaşayan kadınların halk inancı ve pratiklerini konu edinmektedir. Çalışmanın amacı, Doğanşehir ve çevre kırsalında yaşayan kadınların yaşamın farklı katman ve boyutlarında halk inancı ve pratiklerini nasıl deneyimlediklerini ortaya koymaktır. Bu bağlamda çalışmanın temel problemi, kadınların söz konusu inanç ve pratikleri nasıl deneyimledikleri sorusu etrafında şekillenmektedir. Bu temel problem çerçevesinde kadınların, halk inanç ve pratiklerini hem gündelik yaşamda hem de geçiş dönemleri gibi sıra dışı zamanlarda nasıl içselleştirdiği ve uygulama biçimleri incelenmiştir. Bununla birlikte kırsal yaşam ile toplumsal cinsiyet rollerinin bu inanç ve pratiklerle hangi açılardan bütünleştiğini irdeleyen alt problemler doğrultusunda, kadınların halk diniyle olan ilişkileri sosyo-kültürel bağlamda incelenmiştir. Nitel yöntem kapsamında yürütülen bu araştırmada konunun amacına ve sorusuna bağlı olarak fenomenolojik yaklaşım benimsenmiştir. Çalışmada, amaçlı örnekleme doğrultusunda Doğanşehir ve çevre kırsalında yaşayan yirmi beş kadınla yarı yapılandırılmış görüşme tekniğiyle mülakatlar yapılmıştır. Görüşme sonucunda elde edilen veriler, herhangi bir bilgisayar programı kullanılmadan araştırmacı tarafından analiz edilmiştir. Analiz sonucunda oluşan sekiz tema, alt kategori ve kodlarla birlikte sunulmuştur. Araştırma bulgularına göre, modern yaşam koşullarının belirgin özelliklerine rağmen halk inanç ve uygulamaları yoğun bir biçimde varlığını sürdürmektedir. Bununla birlikte, farklı düzeylerde bir değişimin de yaşandığı görülmektedir. Bu çerçevede, katılımcı ifadeleri halk dinî inanç ve pratiklerinin yaşamın farklı alanlarında benzer dünya görüşü ve değerleri yansıtarak bir yaşam biçimi niteliği taşıdığını ortaya koymaktadır. Bireysel ve toplumsal düzeyde sürdürülen bu inanç ve uygulamalar, işlevsel özellikleriyle yaşamı kolaylaştıran anlamlar ve yol haritaları sunmakta; bireylerin toplumsal ve manevi dünyalarında bütüncül bir deneyim alanı oluşturmaktadır. Anahtar kelimeler: Halk dinî, kitabî din, halk kültürü, kadın, kırsal yaşam.
dc.description.abstractThis study focuses on the folk beliefs and practices of women living in Doğanşehir and its surrounding rural areas. The primary aim of the research is to reveal how these women experience folk beliefs and practices across different layers and dimensions of life. In this context, the central research question revolves around how women internalize and engage with such beliefs and practices. Within the scope of this main problem, the study examines how women incorporate folk beliefs and practices both in their everyday lives and during exceptional periods such as rites of passage. Additionally, sub-questions address how rural life and gender roles intersect with these beliefs and practices, aiming to explore women's relationship with folk religion within a sociocultural framework. This research adopts a phenomenological approach within the scope of qualitative methodology, aligned with the study's objectives and questions. Using purposive sampling, semi-structured interviews were conducted with twenty-five women living in Doğanşehir and nearby rural areas. The data collected through these interviews were analyzed manually by the researcher without the use of any software. The findings are presented under eight main themes, each accompanied by sub-categories and codes. According to the research findings, despite the prominent characteristics of modern living conditions, folk beliefs and practices continue to persist intensively. Nonetheless, it is evident that a transformation has been occurring at various levels. In this context, participant statements reveal that folk religious beliefs and practices reflect similar worldviews and values across different spheres of life, thereby functioning as a way of life. These beliefs and practices, maintained at both individual and societal levels, offer meanings and guiding frameworks that facilitate daily life through their functional qualities, and they create a holistic sphere of experience within individuals' social and spiritual worlds. Keywords: Folk religion, scriptural religion, folk culture, women, rural life.
dc.identifier.endpage262
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=CtwiQkYvArAb95Ufpfs_vnz4CBXYTSu2F6eaigOff4pO00098Iz7fmLoDGK0LZ99
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11616/106914
dc.identifier.yoktezid982816
dc.language.isotr
dc.publisherİnönü Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TEZ_20260224
dc.subjectDin
dc.subjectReligion
dc.subjectSosyoloji
dc.titleToplumsal cinsiyet, kırsallık ve halk dindarlığı: Doğanşehir'de yaşayan kadınların dindarlık durumları üzerine sosyolojik bir inceleme
dc.title.alternativeGender, rurality, and folk religiosity: A sociological analysis of the religiosity of women living in Doğanşehir
dc.typeDoctoral Thesis

Dosyalar

Koleksiyon

Sosyal Bilimler Enstitüsü Tez Koleksiyonu