Ergenlerde sosyotelizm (phubbing) davranışının yalnızlık ve depresyon düzeylerine etkisi

dc.contributor.advisorAktürk, Ümmühan
dc.contributor.authorÇam, Buket
dc.date.accessioned2026-02-24T13:02:46Z
dc.date.available2026-02-24T13:02:46Z
dc.date.issued2025
dc.departmentSağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Ana Bilim Dalı
dc.description.abstractAmaç: Bu araştırma, ergenlerin sosyotelizm davranışının yalnızlık ve depresyon düzeyleri üzerindeki etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Araştırma kesitsel tasarımda gerçekleştirildi. Araştırma Kasım 2024 – Haziran 2025 tarihleri arasında Malatya ili Yeşilyurt ilçesinde bulunan 6 lisede yapıldı. Araştırmanın evrenini araştırma kapsamına alınan liselerdeki 3341 ergen birey oluşturdu. Araştırmanın örneklemi ise yapılan güç analizi ile 1828 ergen birey olarak belirlendi ve kümelerdeki öğrenciler listelenerek basit rastgele örnekleme yöntemi ile seçildi. Verilerin toplanmasında Tanıtıcı Bilgi Formu, Genel Phubbing Ölçeği Ergen Versiyonu, UCLA Yalnızlık Ölçeği Kısa Formu, Kutcher Ergen Depresyon Ölçeği Kısa Formu kullanıldı. Verilerin analizinde SPSS 22.0 paket programı, değerlendirmesinde ise tanımlayıcı istatistik, yüzdelik dağılım ve regresyon analizleri kullanıldı. İstatistiksel yanılgı düzeyi p<0.05 olarak uygulandı. Bulgular: Araştırmada, sosyotelizm davranışının yalnızlık ve depresyon düzeyleri üzerinde pozitif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı etkisi saptandı (p<0.001). Sosyotelizmin, depresyon düzeyine ilişkin varyansın %21,1'ini; yalnızlık düzeyine ilişkin varyansın ise %0,076'sını açıkladığı saptandı. Yalnızlık düzeyini etkileyen değişkenler arasında uyku düzeni, annenin eğitim düzeyi, ekonomik düzey ve sağlık algısı bulunurken (p<0.05), depresyon düzeyi üzerinde aile tipi, sağlık algısı, uyku düzeni, kendine ait akıllı cihaz varlığı ve sosyal medya kullanım süresinin etkisi bulundu (p<0.05). Ayrıca, sosyo-demografik değişkenlerin ergen depresyon düzeyi üzerinde %28,9 oranında anlamlı bir etkiye sahip olduğu saptandı. Sonuç: Araştırmada sosyotelizm puanındaki artışın, yalnızlık ve depresyon düzeyleri üzerinde pozitif yönde anlamlı bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Ergen, Sosyotelizm, Phubbing, Yalnızlık, Depresyon, Halk Sağlığı Hemşiresi
dc.description.abstractObjective: This study was conducted to examine the effect of adolescents' phubbing behavior on their loneliness and depression levels. Materials and Methods: The research was conducted using a cross-sectional design. The research was carried out between November 2024 and June 2025 in six high schools located in the Yeşilyurt district of Malatya province. The population of the research consisted of 3,341 adolescent individuals in the high schools included in the scope of the research. The sample size was determined to be 1,828 adolescent individuals based on a power analysis, and students were selected using simple random sampling after being listed in clusters. Data collection tools included the Demographic Information Form, the General Phubbing Scale Adolescent Version, the UCLA Loneliness Scale Short Form, and the Kutcher Adolescent Depression Scale Short Form. SPSS 22.0 software was used for data analysis, and descriptive statistics, percentage distribution, and regression analyses were used for evaluation. The statistical error level was set at p<0.05. Findings: The study found that phubbing behaviour had a positive and statistically significant effect on loneliness and depression levels (p<0.001). Phubbing was found to explain 21.1% of the variance in depression levels and 0.076% of the variance in loneliness levels. Among the variables affecting loneliness levels were sleep patterns, mother's education level, economic level, and health perception (p<0.05), while family type, health perception, sleep patterns, ownership of a smart device, and social media usage time were found to have an effect on depression levels (p<0.05). Additionally, it was found that socio-demographic variables had a significant effect on adolescent depression levels at a rate of 28.9%. Conclusion: The study found that an increase in phubbing scores had a significant positive effect on loneliness and depression levels. Keywords: Adolescent, Sociotelism, Phubbing, Loneliness, Depression, Public Health Nurse
dc.identifier.endpage66
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=Xau5rw3KuCgEuy-FuJQtsDTHqWul-w17jyfOPcvuDBKaLJOeFKU3V_gZ9Q0XvQmU
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11616/106835
dc.identifier.yoktezid958039
dc.language.isotr
dc.publisherİnönü Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TEZ_20260224
dc.subjectHalk Sağlığı
dc.subjectPublic Health
dc.subjectHemşirelik
dc.titleErgenlerde sosyotelizm (phubbing) davranışının yalnızlık ve depresyon düzeylerine etkisi
dc.title.alternativeThe effect of phubbing behavior on loneliness and depression levels in adolescents
dc.typeMaster Thesis

Dosyalar