Tip 2 diyabet hastalarında metabolik parametrelerin sağlık okuryazarlığı ve ilaç uyuncu ile ilişkisinin değerlendirilmesi

Basit Öğe Kaydı
dc.contributor.advisorGün, Zeynep Ülkü
dc.contributor.advisorÇakır, Ahmet
dc.contributor.authorKöseoğlu, Kadir
dc.date.accessioned2026-02-24T13:02:17Z
dc.date.available2026-02-24T13:02:17Z
dc.date.issued2025
dc.departmentEczacılık Fakültesi, Klinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
dc.description.abstractAmaç: Bu araştırmanın amacı, tip 2 diabetes mellitus (T2DM) hastalarının sağlık okuryazarlığı ve ilaç uyumunu ölçmek ve bunların metabolik parametrelerle ilişkisini incelemektir. Materyal ve metot: Çalışma 1 Mayıs–31 Ekim 2024 tarihleri arasında İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları kliniğinde yürütülmüştür. Altı aydan uzun süredir T2DM tanısı olan, en az bir ilaç kullanan ve 18 yaş üzeri hastalar dahil edilmiştir. Sosyodemografik veriler kaydedilmiş, Türkçeye uyarlanmış sağlık okuryazarlığı ve ilaç uyum ölçekleri uygulanmıştır. Ölçeklerde yüksek puan daha iyi sağlık okuryazarlığı ve uyuma işaret etmektedir. Veriler SPSS 27.0 ile analiz edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya 310 hasta katılmıştır (%54.8 erkek, %45.2 kadın). Ortalama sağlık okuryazarlığı puanı 43.49 ± 10.05, ilaç uyumu puanı 20.4 ± 3.19'dur. Sağlık okuryazarlığı düşük grupta HbA1C %8.3, yüksek grupta %7.6 olup anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0.001). İnsülin düzeyi düşük grupta 14.01 mIU/L, yüksek grupta 11.1 mIU/L olup fark anlamlıdır (p=0.004). İlaç uyumu yüksek olanlarda HbA1C düzeyi de anlamlı olarak düşüktür (p=0.001). Diğer parametrelerde fark saptanmamıştır (p>0.05). Sonuç: Bu çalışma, T2DM hastalarında sağlık okuryazarlığı ve ilaç uyumunun metabolik kontrol üzerinde belirgin bir etkisi olduğunu göstermiştir. Bulgular, klinik eczacıların diyabet yönetimine verebileceği katkıları ortaya koymaktadır. Anahtar kelimeler: İlaç uyumu, Klinik eczacılık, Sağlık okuryazarlığı, Tip 2 diyabet
dc.description.abstractAim: The purpose of this algorithm is to enable patients with type 2 diabetes mellitus (T2DM) to utilize health literacy and medication adherence and to dissociate these from metabolic impact. Material and method: The study was conducted at the Endocrinology and Metabolic Diseases Clinic of İnönü University Turgut Özal Medical Center between May 1 and October 31, 2024. Patients diagnosed with T2DM for more than six months, using at least one medication, and aged 18 or older were included. Sociodemographic data were recorded, and Turkish-adapted health literacy and medication adherence scales were administered. Higher scores on the scales indicate better health literacy and adherence. Data were analyzed using SPSS 27.0. Findings: 310 patients participated in the study (54.8% male, 45.2% female). The mean health literacy score was 43.49 ± 10.05, and the mean medication adherence score was 20.4 ± 3.19. HbA1C was 8.3% in the low health literacy group and 7.6% in the high health literacy group, and a significant difference was found (p<0.001). Insulin level was 14.01 mIU/L in the low group and 11.1 mIU/L in the high group, and the difference was significant (p=0.004). HbA1C levels were also significantly lower in those with high medication adherence (p=0.001). No difference was found in other parameters (p>0.05). Conclusion: This study demonstrated that health literacy and medication adherence significantly impact metabolic control in patients with T2DM. The findings highlight the potential contributions of clinical pharmacists to diabetes management. Key words: Clinical pharmacy, Health literacy, Medication compliance, Type 2 diabetes
dc.identifier.endpage67
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=V-oEQd0LkkqRGCXNzJWCTepPNWgsxHiXCM_eUW1d6wqbZEraQVVpy6Uqt88N-KJ1
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11616/106404
dc.identifier.yoktezid970641
dc.language.isotr
dc.publisherİnönü Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TEZ_20260224
dc.subjectEczacılık ve Farmakoloji
dc.subjectPharmacy and Pharmacology
dc.titleTip 2 diyabet hastalarında metabolik parametrelerin sağlık okuryazarlığı ve ilaç uyuncu ile ilişkisinin değerlendirilmesi
dc.title.alternativeEvaluation of the relationship between metabolic parameters and health literacy and medication adherence in Type 2 diabetic patients
dc.typeSpecialist Thesis

Dosyalar

Koleksiyon

Eczacılık Fakültesi Tez Koleksiyonu