Tüketicilerin yeşil ürün satın alma farkındalıklarının demografik değişkenlere göre incelenmesi: Malatya örneği
| dc.contributor.advisor | Yılmaz, Şebnem Koltan | |
| dc.contributor.author | Derin, Birgül | |
| dc.date.accessioned | 2026-02-24T13:02:53Z | |
| dc.date.available | 2026-02-24T13:02:53Z | |
| dc.date.issued | 2025 | |
| dc.department | Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Ana Bilim Dalı | |
| dc.description.abstract | İşletmelerde pek çok alanda kolaylıklar sağlayan teknolojik gelişmeler, aynı zamanda atıkların artmasına ve doğal çevrede bozulmalara sebep olmaktadır. Bu bozulmalar, üretim süreçlerinin yanı sıra ürünlerin tüketiminden de kaynaklanmaktadır. Durumdan endişe duyan bilinçli tüketiciler, çevreci (yeşil) ürün ya da hizmet satın alma davranışlarının çevre üzerinde büyük bir etki oluşturabileceğini fark etmişlerdir. Çevre bilincine sahip tüketiciler daha çok çevre dostu tutum sergilemekte; tutumlar da tüketicilerin yeşil ürün satın alma davranışlarını artırmaktadır. Bu çalışmanın amacı, tüketicilerin yeşil ürün satın alma farkındalıklarını demografik değişkenler doğrultusunda incelemektir. Malatya Merkez'de (Battalgazi ve Yeşilyurt) bulunan tüketiciler örnekleminde yürütülen araştırmada, tüketicilerin çevre bilinçleri ve yeşil ürün satın alma davranışları ile "cinsiyet, medeni durum, çocuk sahibi olma, yaş, eğitim ve gelir düzeyleri, meslek grubu" değişkenleri arasındaki ilişkiler ve farklılıklar belirlenmiştir. Çalışmada 417 katılımcıdan çevrimiçi anket yoluyla elde edilen veriler, Windows için IBM SPSS 23.0 ve IBM AMOS 26.0 programlarıyla analiz edilmiş ve bulgular elde edilmiştir. Sonuçlar; çevre bilinci ile yeşil ürün satın alma arasında pozitif yönlü bir ilişki bulunduğunu, tüketicilerin çevre bilinçlerinin "cinsiyet, medeni durum, çocuk sahibi olma ve yaş" değişkenlerine göre farklılaştığını göstermektedir. Yeşil ürün satın alma davranışlarında "yeşil ürün bilgisi, sağlık ve güvenlik, satın alma niyeti" konularının ön plana çıktığı; davranışları farklılaştıran en etkili değişkenlerin "medeni durum, çocuk sahibi olma, yaş", en az etkili değişkenlerin "gelir ve eğitim düzeyleri" olduğu ortaya konmuştur. Çalışmada ayrıca, tüketicilerin yeşil ürünlere daha fazla para ödemeye gönüllü oldukları görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Malatya yeşil tüketici, yeşil tüketici farkındalığı, yeşil satın alma davranışı, çevre bilinci, Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri (SKH) Hedef 12, sürdürülebilir tüketim. | |
| dc.description.abstract | Technological developments that provide convenience in many areas of business also cause an increase in waste and deterioration in the natural environment. These deteriorations arise from the consumption of products as well as from production processes. Conscious consumers concerned about this situation have realized that purchasing environmentally friendly (green) products or services can have a significant impact on the environment. Environmentally conscious consumers exhibit more environmentally friendly attitudes; these attitudes increase consumers' green product purchasing behavior. The aim of this study is to examine consumers' awareness of purchasing green products in terms of demographic variables. The study, conducted with a sample of consumers in Malatya Central (Battalgazi and Yeşilyurt), identified relationships and differences between consumers' environmental awareness and green product purchasing behaviors, along with variables such as gender, marital status, having children, age, education and income levels, and occupational group. In the study, data obtained from 417 participants through an online survey were analyzed using IBM SPSS 23.0 and IBM AMOS 26.0 for Windows, and findings were obtained. The results indicate a positive relationship between environmental awareness and green product purchasing, and that consumers' environmental awareness varies according to gender, marital status, having children, and age. Green product purchasing behaviors were determined to be driven by "green product knowledge, health and safety, and purchase intention". Marital status, having children, and age were the most influential variables in differentiating behaviors, while income and education levels were the least influential. The study also found that consumers are willing to pay more for green products. Keywords: Malatya green consumer, green consumer awareness, green purchasing behaviour, environmental awareness, Sustainable Development Goals (SDGs) Goal 12, sustainable consumption. | |
| dc.identifier.endpage | 151 | |
| dc.identifier.startpage | 1 | |
| dc.identifier.uri | https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=CtwiQkYvArAb95Ufpfs_vvRovlDG3Jj9aGeIirNXhD22ait6vjoBPBirmEZH9VRn | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/11616/106973 | |
| dc.identifier.yoktezid | 980347 | |
| dc.language.iso | tr | |
| dc.publisher | İnönü Üniversitesi | |
| dc.relation.publicationcategory | Tez | |
| dc.rights | info:eu-repo/semantics/openAccess | |
| dc.snmz | KA_TEZ_20260224 | |
| dc.subject | İşletme | |
| dc.subject | Business Administration | |
| dc.title | Tüketicilerin yeşil ürün satın alma farkındalıklarının demografik değişkenlere göre incelenmesi: Malatya örneği | |
| dc.title.alternative | An analysis of consumers' awareness of purchasing green products according to demographic variables: The case of Malatya | |
| dc.type | Master Thesis |











