Gönüllü sade yaşamın tüketicilerin planlı ve plansız satın alma davranışına etkisi

dc.contributor.advisorÇatı, Kahraman
dc.contributor.authorUzun, Murat
dc.date.accessioned2026-02-24T13:02:53Z
dc.date.available2026-02-24T13:02:53Z
dc.date.issued2025
dc.departmentSosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Ana Bilim Dalı
dc.description.abstractBu çalışmanın amacı; gönüllü sade yaşamın tüketicilerin planlı ve plansız satın alma davranışına olan etkisini incelemektir. Ayrıca gönüllü sade yaşamın, tüketicilerin planlı ve plansız satın alma davranışlarının, katılımcıların demografik özelliklerine göre farklılık gösterip göstermediğini de incelemektir. Veriler Sivas ili sınırları içerisinde yaşayan 18 yaş üstü 524 kişiden çevrimiçi anket tekniği ile toplanmıştır. Bu çalışmada araştırmanın amacına ulaşabilmek için nicel araştırma yöntemleri tercih edilmiştir. Elde edilen veriler SPSS 22 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Faktör analizleri sonucunda bağımsız değişken ve bağımlı değişkenlere ait alt boyutlar tespit edilmiştir. Bağımsız değişken olan gönüllü sade yaşam, sade yaşam tutumu, sürdürülebilir kendine yeterlilik ve bilinçli tüketim olmak üzere üç boyut olarak ele alınmıştır. Bağımlı değişken planlı satın alma davranışı tek boyut olarak, diğer bağımlı değişken plansız satın alma davranışı ise; anlık satın alma, içsel dürtülerle satın alma ve dışsal dürtülerle satın alma olmak üzere üç boyut olarak incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda gönüllü sade yaşam, planlı ve plansız satın almanın ve bunlara ait alt boyutların, katılımcıların bazı demografik özelliklerine göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı tespit edilmiştir. Regresyon analizi sonucunda gönüllü sade yaşamın tüm boyutlarının planlı satın alma davranışını anlamlı bir şekilde etkilediği tespit edilmiştir. Ayrıca bilinçli tüketim boyutunun, anlık satın alma boyutunu ve içsel dürtülerle satın alma boyutunu etkilediği, sürdürülebilir kendine yeterlilik boyutunun, dışsal dürtülerle satın alma boyutunu anlamlı bir şekilde etkilediği tespit edilmiştir.
dc.description.abstractThe purpose of this study is to examine the impact of voluntary simplicity on consumers' planned and unplanned purchasing behavior. Additionally, it investigates whether the influence of voluntary simplicity on planned and unplanned purchasing behaviors varies according to participants' demographic characteristics. Data were collected from 524 individuals aged 18 and above residing within the provincial borders of Sivas using an online survey technique. Quantitative research methods were employed to achieve the study's objectives. The collected data were analyzed using SPSS 22. Factor analysis revealed sub-dimensions for both the independent and dependent variables. The independent variable, voluntary simplicity, was examined in three dimensions: simplicity lifestyle attitude, sustainable self-sufficiency, and conscious consumption. The dependent variable, planned purchasing behavior, was treated as a single dimension, while the other dependent variable, unplanned purchasing behavior, was analyzed in three dimensions: impulse buying, internally triggered buying, and externally triggered buying. The analyses demonstrated that voluntary simplicity, along with planned and unplanned purchasing behaviors and their sub-dimensions, significantly differed based on certain demographic characteristics of the participants. Regression analysis indicated that all dimensions of voluntary simplicity significantly influenced planned purchasing behavior. Furthermore, the conscious consumption dimension was found to affect impulse buying and internally triggered buying, while the sustainable self-sufficiency dimension significantly influenced externally triggered buying.
dc.identifier.endpage129
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=htlyhJG97gjBTPjAeWRhPjTE7h8NydRNWrEW8tv9cbCUIPo6o6j0AT4OveCGBLCR
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11616/106965
dc.identifier.yoktezid939227
dc.language.isotr
dc.publisherİnönü Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TEZ_20260224
dc.subjectİşletme
dc.subjectBusiness Administration
dc.titleGönüllü sade yaşamın tüketicilerin planlı ve plansız satın alma davranışına etkisi
dc.title.alternativeThe effect of voluntary simple life on consumers' planned and unplanned buying behavior
dc.typeMaster Thesis

Dosyalar