Dijitalleşmenin Türkiye'nin e-ticaretine etkileri: Gerekli Koşul Analizi (NCA) ile bir değerlendirme

Basit Öğe Kaydı
dc.contributor.advisorAltay, Hüseyin
dc.contributor.authorTunç, Tuğçe
dc.date.accessioned2026-02-24T13:03:03Z
dc.date.available2026-02-24T13:03:03Z
dc.date.issued2025
dc.departmentSosyal Bilimler Enstitüsü, Uluslararası Ticaret ve İşletmecilik Ana Bilim Dalı
dc.description.abstractBu tezde, dijitalleşme göstergelerinin Türkiye'nin e-ticaret hacmi üzerindeki etkileri, 2019–2024 dönemine ait yıllık veriler kullanılarak incelenmiştir. Araştırma kapsamında bağımlı değişken olarak Türkiye'nin yıllık e-ticaret hacmi; bağımsız değişkenler olarak dijitalleşme endeksi, internet penetrasyon oranı, tüketici güven endeksi, banka kartı sayısı, aktif mobil bankacılık kullanıcı sayısı ve dijital reklam harcamaları değerlendirilmiştir. Çalışma bulgularına göre, e-ticaret hacminin yüksek seviyelere ulaşabilmesi için bazı dijitalleşme göstergelerinin belirli eşik değerlerin üzerinde olması gerekmektedir. Özellikle aktif mobil bankacılık kullanıcı sayısı, internet penetrasyon oranı ve kart sayısı, e-ticaret hacmi açısından gerekli koşullar arasında yer almıştır. Bu değişkenlere ait etki büyüklüğü (d) değerleri istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Bottleneck analizi ise, e-ticaret hacminin %80 düzeyine ulaşabilmesi için gerekli minimum değişken seviyelerini ortaya koymuştur. Sonuçlar, dijitalleşmenin bazı bileşenlerinin yüksek e-ticaret hacmi düzeyine ulaşmada sınırlayıcı rol üstlendiğini göstermiştir. Dijital altyapı, finansal erişim ve çevrim içi kullanıcı yoğunluğu, bu bağlamda temel belirleyiciler olarak tanımlanmıştır.
dc.description.abstractThis thesis investigates the impact of digitalization indicators on Türkiye's e-commerce volume using annual data from the period 2019–2024. In the study, the dependent variable is Türkiye's annual e-commerce volume, while the independent variables include the digitalization index, internet penetration rate, consumer confidence index, number of bank cards, number of active mobile banking users, and digital advertising expenditures. According to the findings, achieving a high level of e-commerce volume requires certain digitalization indicators to exceed specific threshold values. In particular, the number of active mobile banking users, internet penetration rate, and the number of cards were identified as necessary conditions for high e-commerce volume. The effect size (d) values calculated for these variables were found to be statistically significant. Furthermore, the bottleneck analysis revealed the minimum required levels of these variables for reaching 80% of the e-commerce volume. The results indicate that certain components of digitalization act as limiting factors in achieving high levels of e-commerce volume. In this context, digital infrastructure, financial accessibility, and the density of online users are defined as key determinants.
dc.identifier.endpage131
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=Xau5rw3KuCgEuy-FuJQtsMIEkIOSyBQvmHg1rpRo_ROUsdI3HiQWacL0FEr-yFW7
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11616/107121
dc.identifier.yoktezid958477
dc.language.isotr
dc.publisherİnönü Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TEZ_20260224
dc.subjectUluslararası Ticaret
dc.subjectInternational Trade
dc.titleDijitalleşmenin Türkiye'nin e-ticaretine etkileri: Gerekli Koşul Analizi (NCA) ile bir değerlendirme
dc.title.alternativeThe impact of digitalization on Turkey's e-commerce: An evaluation using Necessary Condition Analysis (NCA)
dc.typeMaster Thesis

Dosyalar

Koleksiyon

Sosyal Bilimler Enstitüsü Tez Koleksiyonu